Borç Yapılandırması ve İdari Para Cezasına İlişkin Kolaylıklar Sağlayan, Taşeronluk İlişkilerine İlişkin Düzenlemeler Getiren Torba Kanun Meclis'te Onaylandı


İş Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması ile Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına Dair Kanun, özellikle Soma’da meydana gelen maden kazasından sonra gündeme gelen ve 4857 sayılı İş Kanunu’ndaki düzenlemelere rağmen sorunlu bir konu olan altişveren – asıl işveren konusuna ilişkin olarak birtakım düzenlemelere yapılmış olup, bu kapsamda: 

– Asıl işverenlere, alt işverenin işçilerinin ücretlerini ödeyip ödemediğini başvuru üzerine veya re’sen kontrol etme ve ücretler ödenmiyorsa altişveren hakedişinden keserek işçinin banka hesabına yatırma yükümlülüğü getirilmiştir.

– Asıl işveren aynı kalıp, alt işveren değişirse, işçinin yıllık izin süresinin hesabında çalıştığı toplam süre dikkate alınacaktır.

– Asıl işverene, alt işveren işçisinin yıllık izinlerini kullanıp kullanmadığını kontrol etme ve bu izinleri kullanmasını sağlama yükümlülüğü getirilmiştir.

– Aynı kamu kuruluşunda farklı alt işverenlerde veya ayrı kamu kuruluşlarında aynı alt işverende çalışılan süreler kıdem tazminatına esas sürenin hesabında toplanacaktır.

Yine Kanun, iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin olarak getirdiği düzenlemeler gereğince;

– 10 kişiden az çalışanı olan az tehlikeli işyerlerinin işvereni veya işveren vekilleri Bakanlıkça ilan edilen eğitimleri tamamlamak şartıyla, işe giriş ve periyodik muayene ve tetkikler hariç, iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini yürütebilecekler.

– Diğer sağlık personeli çalıştırma zorunluluğu sadece 10 ve üzerinde çalışanı olan çok tehlikeli işyerlerinde olacak.

– İşe giriş için sağlık raporu artık işyeri hekiminden alınabilecek. 10 kişiden az çalışanı olan az tehlikeli işyerleri için, işe girişte sağlık raporları kamu hizmet sunucuları veya aile hekiminden de alınabilecek.

Kanun’un idari para cezaları ve vergi cezaları ile düzenlemeleri uyarınca; 

– Yasak yerlerde tütün mamulleri tüketenlere verilen idari para cezaları hariç olmak üzere, ilgilisine tebliğ edilmemiş olan 120 TL’nin altındaki idari para cezaları tahsil edilmeyecek.

-SGK kapsamındaki iş yerlerinin 31 Aralık 2013 tarihi öncesine ait ödenmemiş sigorta primi, işsizlik sigortası primi, sosyal güvenlik destek primi ve idari para cezası ile eğitime katkı payı, özel işlem vergisi ve damga vergisi borçlarından 100 TL’yi aşmayan asli alacakları ve tutarına bakılmaksızın bu asılların gecikme cezası tahsilinden vazgeçilecek.

– Vergi asıllarının tamamı, cezaların tamamı yeniden yapılandırma kapsamında tahsil edilecek.

– Karayolları Genel Müdürlüğü Kanunu gereğince verilen idari para cezası ile birlikte ilgilisine tebliği gereken ve tutarı 12 TL ve altında kalan geçiş ücretleri tahsil edilmeyecek.

– 2014 yılı nisan ayı ve önceki aylara ilişkin ödenmemiş olan sigorta primi, emeklilik keseneği, kurum karşılığı, işsizlik sigortası primi, sosyal güvenlik destek primi için hesaplanacak tutarın ödenmesi halinde, bu alacaklara uygulanan gecikme cezası ve gecikme zammı gibi alacakların tamamının tahsilinden vazgeçilecek.

– İdari para cezaları ile ilgili yeni düzenlemeye göre, 30 Nisan 2014 tarihine kadar ödenmemiş olan idari para cezasının yüzde 50’si Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak ödenmesi halinde, cezanın kalan yüzde 50’si ile idari para cezasına uygulanan gecikme cezası ve gecikme zammının tahsilinden vazgeçilecek.

Yine Kanun uyarınca; ay içinde bir işverence 10 günden az çalıştırılan gündelikçiler için sadece iş kazası ve meslek hastalığı primi ödenecek. Bu kişiler isterlerse %32,5 oranında malullük, yaşlılık, ölüm ve genel sağlık sigortası primlerini kendileri ödeyebilecek.

Kanun’un maden işçileri ile ilgili getirdiği yenilikler uyarınca ise;

– Soma’daki maden faciasında hayatını kaybeden sigortalıların SGK’ya olan her türlü borçları silinecek. Maden kazasında ölenlerin eş ya da çocuklarından birisi, eşi ya da çocuğu yoksa kardeşlerinden birisi olmak üzere, toplam bir kişi kamuda istihdam edilecek.

– Zorunlu ve olağanüstü durumlar hariç maden işyerlerinde fazla çalışma yaptırılamayacak. Zorunlu ve olağanüstü durumlarda haftalık 36 saatin üstündeki çalışmalarda ücret %100 artırılarak ödenecek.

– Maden işyerlerinde yıllık izin sürelerinin hesabında normal izin sürelerine 4 gün eklenecek.

– Maden işyerlerinde çalışma süresi haftada en çok 36 saat, günlük en fazla 6 saat olacak.

– Linyit ve taşkömürü çıkartılan işyerlerinde asgari ücret 2 katından az olamayacak.

– Maden işyerlerinde çalışanlar için emeklilik yaşı 55’den 50’ye düşürülecek.

– İşveren tarafından iş sözleşmesinin geçerli bir nedene dayanılarak feshinde en az 6 aylık kıdem şartı yer altı işlerinde çalışan işçilerde aranmayacak.

 Kanun’un bazı maddeleri Resmi Gazete’de yayımlanma tarihinde bazı maddeleri ise ileri tarihlerde yürürlüğe girecek.