Dilimizde para veya para yerine kullanılan belgeleri değiştirme, bozdurma anlamına gelen “Kambiyo”, bankacılık terminolojisinde döviz ile eşanlamlı olarak kullanılmakta ve döviz veya yabancı para alım-satım işlemleri de kambiyo muamelesi olarak adlandırılmaktadır.

Gider Vergileri Kanununun 33. maddesinde yer alan Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi (BSMV) nispetlerinin tespitine ilişkin olan 98/11591 sayılı Bankalar Kurulu’nun kararı ile, banka ve sigorta muameleleri vergisi oranında 14 Mayıs 2019 tarihli Cumhurbaşkanı Kararı ile değişikliğe gidilmiştir. İlgili Bakanlar Kurulu’nun 1.maddesinde yapılan değişiklik ile banka ve sigorta muameleleri vergisi oranı, kambiyo muamelelerinde satış tutarı üzerinden 0 (sıfır) olarak uygulanmaktayken, değişiklik kararı ile bu oranın kambiyo muamelelerinde satış üzerinden binde bir olarak uygulanmasına karar verilmiştir.

Binde bir olarak uygulanacak bu yeni oran için aşağıda belirtmiş olduğumuz işlemler kapsam dışında bırakılmış ve bu işlemlerde oranın satış tutarı üzerinden 0 olarak uygulanmasına karar verilmiştir.

  • Bankalar ile yetkili müesseselerin kendi aralarında veya birbirlerine yaptıkları kambiyo satışları,
  • Hazine ve Maliye Bakanlığı’na yapılan kambiyo satışları,
  • Döviz kredisinin ödenmesine yönelik olarak döviz kredisi kullanılan ya da kullanımına aracılık eden banka tarafından kredi borçlusuna yapılan kambiyo satışları üzerinden 0 (sıfır) olarak uygulanacağı tespit edilmiştir.

İlgili karara ek olarak, istisna bir durum da yukarıda belirtilen Cumhurbaşkanı Kararı’ndan yaklaşık bir ay sonra çıkartılan 16 Haziran 2019 tarihli Cumhurbaşkanı Kararı ile ortaya çıkmıştır. Buna göre Sanayi sicil belgesi sahibi işletmeler ve ihracatçı birliklerine üye olan ihracatçılar, döviz alımlarında kambiyo vergisi ödemeyecektir. İlgili karar şu şekildedir:

‘’16/6/2019 tarihli ve 2019/1149 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile 13/7/1956 tarihli ve 6802 sayılı Gider Vergileri Kanununun 33 üncü maddesinde yer alan banka ve sigorta muameleleri vergisi nispetlerinin tespitine ilişkin 28/8/1998 tarihli ve 98/11591 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının eki Kararın 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendine aşağıdaki alt bentler eklenmiştir:

(iv) Sanayi sicil belgesini haiz işletmelere yapılan kambiyo satışları,

(v) İhracatçı Birliklerine üye olan ihracatçılara yapılan kambiyo satışları,

Bu itibarla, söz konusu işletmelere ve ihracatçılara yapılan kambiyo satışlarında banka ve sigorta muameleleri vergisi oranı sıfır olarak tespit edilmiştir.’’

Bu kapsamda yapılan işlem sanayi sicil belgesi sahibi işletmeler ve ihracatçı birliklerine üye olan ihracatçıların, döviz alımlarına yönelik bir işlem ise ilgili 14.05.2019 tarihli Cumhurbaşkanlığı Kararı’nın getirmiş olduğu kambiyo vergisinden muaf olacak, aksi bir durumda veya farklı bir kanuni istisna kapmasına girmeyen kambiyo işlemi mevcut olduğunda ise yeni karardan ve getirilen vergi uygulamasından etkilenecektir.